Lactobacillus casei Lc-11 – co dokładnie oznacza ta nazwa i czym Lc-11 różni się od innych szczepów tego samego gatunku? Sprawdź, jak prawidłowo odczytywać nazwę szczepu, dlaczego można spotkać również określenie Lacticaseibacillus casei i na co zwracać uwagę w składzie produktu.
Podsumowanie: Lactobacillus casei Lc-11 to konkretny szczep bakterii kwasu mlekowego. Należy do gatunku Lactobacillus casei, którego aktualna nazwa to Lacticaseibacillus casei. Dlatego ten sam szczep można znaleźć w źródłach zarówno pod nazwą Lactobacillus casei Lc-11, jak i Lacticaseibacillus casei Lc-11.
Z tego artykułu dowiesz się, że:
- Lactobacillus casei Lc-11 to oznaczenie konkretnego szczepu bakterii, a nie nazwa gatunku,
- aktualna nazwa gatunku Lactobacillus casei to Lacticaseibacillus casei, dlatego w źródłach można spotkać oba zapisy,
- Lc-11 jest identyfikowany również oznaczeniem ATCC SD-5213,
- rodzaj, gatunek i szczep to różne poziomy identyfikacji bakterii,
- obecność Lactobacillus casei w produkcie nie oznacza automatycznie, że zawiera on szczep Lc-11,
- pełna nazwa na etykiecie pozwala sprawdzić, jaki konkretnie szczep znajduje się w produkcie.
Czym jest Lactobacillus casei?
Lactobacillus casei to stosowana przez lata nazwa gatunku należącego do bakterii kwasu mlekowego. Bakterie te wytwarzają kwas mlekowy w procesie fermentacji i są czasem wykorzystywane w produkcji żywności fermentowanej oraz preparatów probiotycznych[1].
Pod względem mikrobiologicznym Lacticaseibacillus casei jest bakterią Gram-dodatnią, pałeczkowatą i nieprzetrwalnikującą[2]. Jest również względnie beztlenowa, co oznacza, że może funkcjonować zarówno przy obecności tlenu, jak i w warunkach jego ograniczonej dostępności.
Obecnie zamiast Lactobacillus casei w klasyfikacji naukowej stosowana jest nazwa Lacticaseibacillus casei[3]. Starsze określenie jednak nie zniknęło – nadal można znaleźć je w publikacjach, opisach składników czy na etykietach produktów.
Dlaczego nazwa szczepu ma znaczenie?
Rodzaj, gatunek i szczep to kolejne poziomy identyfikacji bakterii[4]. Nazwy bakterii mają określoną strukturę. Najpierw podaje się rodzaj, następnie gatunek, a w przypadku dokładniejszej identyfikacji także szczep. Można więc wskazać bakterię mniej lub bardziej szczegółowo – podobnie jak można podać samo nazwisko albo imię i nazwisko konkretnej osoby.
W zapisie Lactobacillus casei Lc-11 Lactobacillus jest nazwą rodzaju, casei określa gatunek, a Lc-11 wskazuje konkretny szczep. Do jednego gatunku może należeć wiele szczepów, które różnią się między sobą niektórymi cechami.
Dlatego oznaczenie szczepu jest szczególnie istotne w przypadku bakterii probiotycznych. Wyników badań dotyczących jednego szczepu nie można automatycznie odnosić do wszystkich bakterii tego samego gatunku.
Co oznacza Lc-11 przy nazwie Lactobacillus casei?
Lc-11 to oznaczenie konkretnego szczepu bakterii z gatunku Lactobacillus casei, obecnie klasyfikowanego również jako Lacticaseibacillus casei. Pozwala ono odróżnić Lc-11 od innych szczepów należących do tego samego gatunku.
W bazach i specjalistycznych źródłach można spotkać kilka sposobów zapisu jego nazwy. NIH Dietary Supplement Label Database uwzględnia m.in. określenia Lactobacillus casei Lc-11 i Lacticaseibacillus casei Lc-11. Z kolei USP-NF identyfikuje szczep jako Lacticaseibacillus casei Lc-11, ATCC SD-5213.
Dzięki oznaczeniu Lc-11 można więc sprawdzić, czy skład produktu albo publikacja dotyczy właśnie tego szczepu, a nie jedynie bakterii należących do gatunku L. casei.
Lactobacillus casei czy Lacticaseibacillus casei – która nazwa jest poprawna?
Lactobacillus casei to starsza, nadal często spotykana nazwa tego gatunku bakterii. Obecnie zgodnie z nowszą klasyfikacją stosuje się nazwę Lacticaseibacillus casei. Zmiana dotyczy sposobu klasyfikowania i nazywania bakterii, a nie pojawienia się nowego gatunku.
Dlatego szczep Lc-11 możesz znaleźć zarówno pod nazwą Lactobacillus casei Lc-11, jak i Lacticaseibacillus casei Lc-11. W praktyce oba zapisy mogą odnosić się do tego samego szczepu.
Jakie cechy i właściwości posiada szczep Lactobacillus casei Lc-11?
Lc-11 jest precyzyjnie zidentyfikowanym szczepem Lacticaseibacillus casei. W monografii USP-NF występuje pod oznaczeniem ATCC SD-5213. Według tego źródła wytwarza kwas mlekowy w proporcji około 95% L-mleczanu i 5% D-mleczanu.
Identyfikacja szczepu może opierać się również na metodach molekularnych. Jedną z nich jest qPCR, która wykorzystuje charakterystyczne fragmenty materiału genetycznego do wykrywania określonych mikroorganizmów[5]. Dostępne są testy qPCR opracowane specjalnie do identyfikacji Lactobacillus casei Lc-11.
Są to cechy służące przede wszystkim identyfikacji i charakterystyce szczepu. Nie należy na ich podstawie wyciągać wniosków dotyczących jego działania na organizm.
Sprawdź też:
- Lactobacillus rhamnosus (LGG) – czym charakteryzuje się ten wyjątkowy szczep bakterii probiotycznych?
- Lactobacillus acidophilus – co warto wiedzieć o szczepach LA14 i NCFM®?
- Lactobacillus plantarum (Lactiplantibacillus plantarum) – co warto wiedzieć o szczepie LP115?
- Bifidobacterium – czym są te bakterie i czym różnią się ich szczepy lactis, breve, bifidum i animalis?
- Bifidobakterie i ich ochronne działanie na florę jelitową
Gdzie można spotkać bakterie z grupy Lactobacillus casei?
Bakterie Lactobacillus casei można spotkać w niektórych fermentowanych produktach spożywczych[6], a wybrane szczepy są również składnikami probiotyków. Nie oznacza to jednak, że każdy jogurt czy inny fermentowany produkt zawiera Lactobacillus casei, ani że obecność tego gatunku oznacza obecność szczepu Lc-11. Jeśli produkt zawiera Lactobacillus casei , informację o konkretnym szczepie należy sprawdzić w jego składzie.
Czy każdy Lactobacillus casei działa tak samo?
Nie. Bakterie należące do jednego gatunku mogą reprezentować różne szczepy, które nie muszą mieć identycznych właściwości. Z tego powodu przy opisywaniu szczepów probiotycznych ważna jest ich pełna identyfikacja.
Jeżeli określona właściwość została wykazana dla Lc-11, nie oznacza to automatycznie, że dotyczy każdego szczepu Lactobacillus casei. Ta sama zasada działa również w drugą stronę – informacji dotyczących innego szczepu L. casei nie należy bez dodatkowych danych przypisywać Lc-11.
Ma to znaczenie przy czytaniu informacji o probiotykach i mikrobiocie jelitowej. Warto sprawdzić, czy źródło opisuje cały gatunek, czy konkretnie zidentyfikowany szczep.
Jak czytać nazwę szczepu na etykiecie lub w składzie produktu?
Pełna nazwa bakterii probiotycznej składa się z kilku części. Na przykład:
- Lactobacillus casei Lc-11,
- Lactobacillus – rodzaj,
- casei – gatunek,
- Lc-11 – szczep.
Po zmianach w klasyfikacji ten sam zapis może występować jako Lacticaseibacillus casei Lc-11. Przeglądając skład produktu, warto więc sprawdzić, czy producent podaje wyłącznie gatunek, np. Lactobacillus casei, czy również oznaczenie konkretnego szczepu. Pełny zapis pozwala jednoznaczniej ustalić, jaka bakteria znajduje się w produkcie.
FAQ – najczęstsze pytania o Lactobacillus casei
Czy Lactobacillus casei i Lacticaseibacillus casei to to samo?
Lactobacillus casei to starsza i nadal często używana nazwa, natomiast Lacticaseibacillus casei pojawia się w nowszej klasyfikacji[7]. W artykułach edukacyjnych warto wyjaśnić oba określenia, ponieważ użytkownicy mogą spotkać je w różnych źródłach.
Co oznacza Lc-11 przy nazwie Lactobacillus casei?
Lc-11 oznacza konkretny szczep bakterii. Pełny zapis, np. Lactobacillus casei Lc-11, pozwala odróżnić ten szczep od innych bakterii należących do tego samego gatunku.
Czy każdy szczep Lactobacillus casei ma takie same właściwości?
Nie. W przypadku bakterii probiotycznych informacje powinny odnosić się do konkretnego szczepu, a nie wyłącznie do gatunku. Dlatego nie należy automatycznie przenosić danych dotyczących jednego szczepu na wszystkie inne szczepy Lactobacillus casei.
Gdzie można znaleźć Lactobacillus casei Lc-11?
Szczep Lc-11 może pojawiać się w składach produktów zawierających bakterie probiotyczne, jeśli producent wskazuje go pełną nazwą. Nie należy jednak zakładać, że każdy produkt zawierający bakterie z grupy Lactobacillus casei zawiera właśnie szczep Lc-11.
Jak poprawnie zapisywać nazwę szczepu Lc-11?
W tekście warto stosować zapis kursywą dla nazwy łacińskiej: Lactobacillus casei Lc-11 albo Lacticaseibacillus casei Lc-11. Oznaczenie szczepu, czyli Lc-11, pozostaje bez kursywy.
Przypisy:
[1] Busra Aktas, Mateo Budinich, Lulu Hoza, Scott A. Rankin, Jeff R. Broadbent, James L. Steele, „Shelf-life studies of putative probiotic Lacticaseibacillus casei strains in milk and model yogurt”, Food Science and Technology International, 2023, 29(7), 729–738. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35790393/
[2] https://doi.usp.org/USPNF/USPNF_M14376_02_01.html
[3] https://dsld.od.nih.gov/ingredient/Lactobacillus+casei+Lc-11
[4] https://ods.od.nih.gov/factsheets/Probiotics-HealthProfessional/
[5] https://www.hyris.net/images/catalog/2019/Datasheet_probiotics_13Sept2019/LCLC1101_bKit_Datasheet_Sep13th2019_out.pdf
[6] Qiuhua Bao, Yuqin Song, Haiyan Xu, Jie Yu, Wenyi Zhang, Bilige Menghe, Heping Zhang, Zhihong Sun, „Multilocus sequence typing of Lactobacillus casei isolates from naturally fermented foods in China and Mongolia”, Journal of Dairy Science, 2016, 99(7), 5202–5213. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27179867/
[7] https://www.canada.ca/en/health-canada/services/food-nutrition/food-labelling/health-claims/microorganisms-term-probiotic/nomenclature-changes-lactobacillus
